Dubbel

De redenering van de tegenstanders van een dubbele nationaliteit is simpel: een dubbele nationaliteit staat gelijk aan een dubbele loyaliteit en daarom mag een dubbele nationaliteit niet. Immers, wanneer er sprake is van een (belangen)conflict van Nederland met het land van herkomst, zou je van Nederlandse burgers mogen verwachten dat ze duidelijk voor Nederland kiezen. Het is een redenering die logisch klinkt, maar in hoeverre is die ook reeel?

Stel een kind de volgende vraag: “Van wie hou je meer: van je vader of van je moeder?” De meeste kinderen zullen in de stress schieten, omdat ze er geen antwoord op kunnen of willen geven. Sommigen zullen nog een poging wagen en tot een genuanceerde afweging komen als “van mamma krijg ik vaker een knuffel, maar van pappa mag ik later naar bed.”

Van liefde, vriendschap of loyaliteit hebben we geen vaste hoeveelheden die zich in porties laten verdelen. Wanneer je twee vrienden hebt, betekent dat niet dat er geen ruimte meer is voor een derde vriend. Het zijn ook geen communicerende vaten: als je op een goede dag besluit meer van je moeder te houden, hoeft dat nog niet te betekenen dat er minder liefde over is voor je vader.

Met de liefde voor een land is het niet veel anders: loyaliteit aan je geboorteland of het land van je ouders, hoeft geen  belemmering te vormen voor een overtuigde keuze voor je nieuwe land.

Er is tot nu toe ook op geen enkele manier aangetoond dat het onderhouden van een relatie met het herkomstland, ten koste zou gaan van de integratie in Nederland. Integendeel: onder groepen vluchtelingen zijn het bijvoorbeeld de Iranië«rs (allen met dubbele nationaliteit) die het beste integreren (zie Iraniërs integreren goed).

loyaal aan de staat

Ons leven staat stijf van de loyaliteitsconflicten. Met bijvoorbeeld familie, vrienden, school, werk, buren, geloof en de staat. Van geval tot geval maken we een afweging en kiezen we.

Van een kind verwacht je niet dat dat het bij voorbaat een keuze maakt voor één van de ouders wanneer er (nog) helemaal geen sprake is van een scheiding. In sommige gevallen sluiten we om die loyaliteit zoveel mogelijk te garanderen contracten (met werkgever, maar ook met partner) of vragen we functionarissen om een eed of gelofte af te leggen. Zo moeten ook Nederlandse politici bij hun beediging trouw beloven aan Koning en Grondwet.

Van alle Nederlanders mag je verwachten dat ze zo loyaal mogelijk zijn aan de Nederlandse staat. Er is  op dit punt overigens wel een wezenlijk verschil tussen autochtonen en (eerste generatie) allochtonen. Autochtonen hebben nooit voor deze loyaliteit gekozen. Ze zijn Nederlander, omdat ooit hun wieg in dit land stond. Migranten daarentegen hebben wel bewust gekozen voor het Nederlanderschap. Zij hebben familie, vrienden en land achtergelaten, omdat ze voor Nederland kozen. Voorwaar geen geringe blijk van loyaliteit.

Toch zullen alle burgers momenten hebben dat ze even niet loyaal aan de staat zijn. Als je bijvoorbeeld zwart rijdt, het milieu vervuilt, dienst weigert, belasting ontduikt of een klusjesman zwart betaalt, toon je je niet loyaal aan de Nederlandse staat. Maar ook de vriendelijke politieman die een (kleine) overtreding van zijn buurman of zoon door de vingers ziet, is niet loyaal aan de staat, maar wel aan zijn buurman of zoon.

Alhoewel loyaliteit aan de staat een groot goed is, is het niet onder alle omstandigheden heilig. Van moderne burgers mag ook worden verwacht dat ze hun staat kritisch volgen: Duitsers die in verzet kwamen tegen het nazi-bewind of Ponke Princen, die deserteerde uit het Nederlandse koloniale leger omdat hij vond dat Indonesie recht op onafhankelijkheid had, zijn voorbeelden van burgers die niet loyaal waren ten opzichte van hun eigen staat.

Daarnaast krijgt ‘de staat’ in tijden van Europese eenwording, globalisering, migratie en moderne communicatiemiddelen een andere invulling. Nederland is niet het enige en ook niet het eerst land met burgers met een dubbele nationaliteit. Op Wikipedia staat een lijst met bekende personen die een dubbele nationaliteit hebben (gehad). Tot dit illustere gezelschap behoren o.a. Madeleine Albright (voormalig minister Buitenlandse Zaken van VS), Arnold Schwarzenegger (onlangs herkozen gouverneur Californië), Albert Einstein (E=MC2), Willy Brandt (voormalig premier West-Duitsland), Alfred Hitchcock (regisseur), Che Gueverra (revolutionair), Paus Johannes Paules II en met hem alle bewoners van het Vaticaan…

het onderbroken kamerdebat
De PVV zorgde tijdens het debat over dubbele nationaliteit voor commotie toen de partij de vraag aan de orde stelde of politici met een dubbele nationaliteit staatssecretaris kunnen worden. Kamervoorzitter Gerdi Verbeet kapte de discussie af, wat haar op veel kritiek kwam te staan.

De vraag van de PVV is op zich legitiem en verdient een wezenlijke discussie die juist in de Tweede Kamer gevoerd zou moeten worden. Het is wel jammer dat deze discussie niet eerder is gevoerd, bijvoorbeeld tijdens het overleg over de naturalisatie van prinses Maxima, die – evenals Aboutaleb – van het land van herkomst helemaal geen afstand mag doen van de nationaliteit. De naturalisatie van Maxima werd op 3 juli 2001 tijdens een gezamenlijk overleg van beide Kamers, inclusief Geert Wilders overigens, goedgekeurd.

De wijze waarop de PVV het debat deze week voerde, leek toch vooral gericht te zijn tegen de integriteit van specifiek islamitische politici. Wilders hierover in de Volkskrant: “Plasterk een Zweed was geweest hadden we ook geprotesteerd [maar over Maxima laat hij zich niet uit]. Maar ik vind het inderdaad niet prettig dat er straks twee moslims in het kabinet zitten. Dat heb ik liever niet.”

Dat kamervoorzitter Verbeet de woordvoerder van de PVV afkapte was volgens Joop van de Berg, hoogleraar parlementaire geschiedenis terecht en in lijn met haar voorgangers: “De integriteit van volksvertegenwoordigers werd in twijfel getrokken. Dan is een voorzitter verplicht om in te grijpen.” (Parool, 17 februari).
Het is terecht dat er geen discussie ontstond over de integriteit van allochtone kamerleden met een dubbel paspoort of over de beoogde staatssecretarissen. Allen hebben ze al lang aangetoond dat ze zich willen inzetten voor de Nederlandse samenleving. Maar door Wilders cs de mond te snoeren, heeft de partij wel de slachtofferrol gekregen die ze zo graag wil. Een kop als “Wilders wordt gedemoniseerd door de Linkse Kerk” scoort erg goed bij het (extreem)rechtse electoraat (zie de demonisering van Geert Wilders, een column van Leon de Winter).

Beter is het debat met de PVV aan te gaan met argumenten. Zo was het scherpe interview van Kustaw Bessems met Wilders in dagblad De Pers ontluisterend. Daarin kwam de loyaliteit van Wilders overigens ook zijdelings ter sprake: volgens Jozias van Aartsen, voormalig fractievoorzitter van de VVD, zou Geert Wilders namelijk kamervragen hebben laten ‘insteken’ door de Israëlische ambassade. In het interview in De Pers ontkent Wilders dit. Wel zegt hij: “Ik ben gek van Israël. Ik kom er minstens twee keer per jaar – een prachtig land. Ik heb er veel vrienden, ik heb vele malen Sharon ontmoet.”

Rinke van de Brink, die veel onderzoek deed naar extreemrechts, schrijft in Trouw: “Wilders vertolkt de in Nederland levende vreemdelingenhaat. Goed voor de politieke duidelijkheid zou ik zeggen. Politieke tegenstanders van Wilders en consorten zouden die opstelling op prijs moeten stellen. Bestrijd gewoon de ideeën van de PVV als je het daar niet mee eens bent, maar laat je niet verleiden om in de provocaties van Wilders en zijn collega’s te trappen.”
En: “Dat elk Nederlands kamerlid een eed of gelofte aflegt waarin hij/zij trouw belooft aan de Koning, het Statuut en de Grondwet heeft voor Wilders en zijn partij geen waarde. Dat zegt meer over de leider van de PVV en zijn fractiegenoten dan over de Kamerleden en aanstaande staatssecretarissen van allochtone herkomst als Albayrak en Aboutaleb.”

Of zoals ik vroeger van mijn moeder, of was het mijn vader (?) leerde: Zoals de waard is, vertrouwt hij zijn gasten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s